Fundusze Unijne

0 1518

Wytyczne instytucji zarządzającej Regionalnym Programem Województwa Mazowieckiego (RPO WM) w zakresie zasad przeprowadzania kontroli w ramach RPO WM.

Dokument obowiązuje od: 13.10.2015

 

Dokument ma na celu przedstawienie głównych założeń systemu kontroli w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2014-2020.
W dokumencie określone zostały podstawy prawne procesów kontroli, zadania poszczególnych instytucji odpowiedzialnych za kontrolę, ogólne zasady systemu kontroli, zakres podmiotowy i przedmiotowy kontroli systemowej oraz tryb kontroli na dokumentach i na miejscu realizacji projektów.

 

W dokumencie określono m.in. dobór dodatkowych procesów do kontroli systemowej, a mianowicie:

Kontrola na poziomie Programu jest wykonywana przez IZ RPO WM (KO F II), zgodnie z Rocznym Planem Kontroli na dany rok obrachunkowy zatwierdzanym przez IK UP.

Ponadto IZ RPO WM, w przypadku stosowania metodyki doboru procesów do kontroli systemowej może rozszerzyć zakres każdej kontroli o kontrolę dodatkowych procesów.

Dodatkowe procesy mogą zostać wybrane na 5 sposobów:

1)  wybór procesów w kolejności od najbardziej ryzykownego, spośród nie objętych kontrolą na zasadach ogólnych;

2)  wybór losowy procesów, spośród nie objętych kontrolą na zasadach ogólnych – w przypadku, gdy kontrolujący posiada możliwość wygenerowania liczb losowych oraz gdy istnieje kompletna i dokładna lista elementów populacji, a elementy są kolejno ponumerowane lub istnieje możliwość ich ponumerowania. Wybór z zastosowaniem liczb losowych polega na:

a) nadaniu kolejnych numerów elementom populacji – procesom (od 1 do n, gdzie n – numer ostatniego z elementów), chyba, że wszystkie elementy są już kolejno ponumerowane,

b) wygenerowaniu losowych liczb naturalnych z przedziału odpowiadającego numeracji elementów populacji (od 1 do n), np. z wykorzystaniem programu Excel,

c) wyborze kolejnych elementów populacji odpowiadających wygenerowanym liczbom losowym, aż do momentu, kiedy suma wartości wybranych elementów osiągnie próg całkowitej wartości populacji (próg określany doraźnie w zależności od założeń kontroli);

3)  wybór na podstawie osądu profesjonalnego – polega na doborze procesów z uwzględnieniem dotychczasowych doświadczeń zespołu kontrolującego pozwalających przypuszczać, że dany proces obarczony jest szczególnym ryzykiem wystąpienia nieprawidłowości lub poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli – wymaga uzasadnienia w informacji pokontrolnej;

4)  proces wskazany przez Dyrektora KO (decyzja może być poprzedzona prośbą o opinię skierowaną do Dyrektora RF i uwzględniać ew. oczekiwania Sejmiku, Zarządu Województwa Mazowieckiego, Marszałka, Skarbnika, Dyrektora Urzędu, organów ścigania, organów kontroli lub innych upoważnionych podmiotów). Dyrektor KO powinien kierować się w szczególności wiedzą dotyczącą ilości i rodzajów uchybień i nieprawidłowości stwierdzonych podczas wcześniejszych kontroli systemowych przeprowadzanych przez IZ RPO WM, innych kontroli zewnętrznych, audytów wewnętrznych i zewnętrznych oraz kontroli projektów przeprowadzanych przez IP;

5)  wybór przypadkowy – wybór z zastosowaniem liczb losowych jest metodą preferowaną. Wybór przypadkowy powinien być przeprowadzony wyłącznie w przypadku braku możliwości przeprowadzenia wyboru z zastosowaniem liczb losowych. Wybór przypadkowy polega na losowaniu kolejnych elementów populacji nie kierując się żadną charakterystyką elementów, aż do osiągnięcia w próbce założonego progu.

O wyborze sposobu typowania dodatkowych procesów (przed rozpoczęciem kontroli lub w jej trakcie) spośród możliwości wskazanych w punktach 1-3 i 5 decyduje kierownik zespołu kontrolującego, który pisemnie uzasadnia konieczność rozszerzenia zakresu kontroli (w szczególności, w przypadku wykrycia nieprawidłowości systemowej/ defektu, który może dotyczyć innych procesów).

 

Tutaj możesz pobrać >>Wytyczne instytucji zarządzającej  w zakresie zasad przeprowadzania kontroli w ramach RPO WM <<

 

0 1526

Wytyczne regulują zasady rozliczania projektów realizowanych w ramach priorytetów 1, 2, 3, 4, 5 i 9 Programu Regionalnego dla Województwa Wielkopolskiego na lata 2014-2020.

 

Tutaj możesz pobrać >> WYTYCZNE INSTYTUCJI ZARZĄDZAJĄCEJ WIELKOPOLSKIM REGIONALNYM PROGRAMEM OPERACYJNYM NA LATA 2014-2020 W SPRAWIE ZASAD ROZLICZANIA PROJEKTÓW REALIZOWANYCH W RAMACH OSI PRIORYTETOWYCH 1, 2, 3, 4, 5 i 9 <<

 

0 1656

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 września 2015 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach celu tematycznego 3 w zakresie wzmacniania konkurencyjności mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców w ramach regionalnych programów operacyjnych na lata 2014–2020

 

Rozporządzenie określa szczegółowe przeznaczenie, warunki i tryb udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach celu tematycznego 3 dla przedsiębiorców w ramach programów regionalnych na lata 2014-2020, do której mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26.06.2014, str. 1). Rozporządzenie weszło w życie 15 września 2015 r. (Dz. U. poz. 1377).

Dostosowana kwota pomocy, o której mowa w art. 4 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 651/2014, wynosi:

1)  37,5 mln euro – dla inwestycji realizowanych na obszarach należących do województw: lubelskiego, podkarpackie- go, podlaskiego i warmińsko-mazurskiego;

2)  26,25 mln euro – dla inwestycji realizowanych na obszarach należących do województw: kujawsko-pomorskiego, lubuskiego, łódzkiego, małopolskiego, opolskiego, pomorskiego, świętokrzyskiego, zachodniopomorskiego oraz na obszarach należących do podregionów: ciechanowsko-płockiego, ostrołęcko-siedleckiego, radomskiego i warszawskiego wschodniego, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej;

3)  18,75 mln euro – dla inwestycji realizowanych na obszarach należących do województw: dolnośląskiego, śląskiego i wielkopolskiego;

4)  15 mln euro – dla inwestycji realizowanych na obszarze należącym do podregionu warszawskiego zachodniego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej;

5)  11,25 mln euro – dla inwestycji realizowanych na obszarze należącym do miasta stołecznego Warszawy do dnia 31 grudnia 2017 r.;

6)  7,5 mln euro – dla inwestycji realizowanych na obszarze należącym do miasta stołecznego Warszawy w okresie od dnia 1 stycznia 2018 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.

Tutaj możesz pobrać >> Rozporządzenie Ministra IiR z dnia 3 września 2015 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej <<

 

Poniżej przedstawiamy informacje, wytyczne i przepisy dotyczące obowiązku przeprowadzania audytu zewnętrznego projektów dofinansowanych bądź ze środków MNiSW, bądź na podstawie innych przepisów prawnych (np. zgodnie z zasadami dotyczącymi niepodlegających zwrotowi środków pomocy udzielanej przez państwa członkowskie EFTA).

Jak podkreślił Minister (Nauki i Szkolnictwa Wyższego), przepisy ustawy i rozporządzenia nie przewidują możliwości zaniechania przeprowadzenia audytu projektu, o którym mowa w art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy, nawet w przypadku, gdy audyt w stosunku do tego samego projektu, dokonywany jest na podstawie innych przepisów prawnych (np. zgodnie z zasadami dotyczącymi niepodlegających zwrotowi środków pomocy udzielanej przez państwa członkowskie EFTA).

 

0 906

MINISTERSTWO INFRASTRUKTURY I ROZWOJU (MIiR) opublikowało z dniem 28.08.2015r. aktualny Szczegółowy Opis Osi Priorytetowych Programu Operacyjnego Inteligentny RozwóJ 2014-2020.

Dokument zawiera 2 załączniki:

1. Tabela wskaźników rezultatu bezpośredniego i produktu dla działań i poddziałań

2.  Wykaz projektów zidentyfikowanych w ramach trybu pozakonkursowego

 

Poniżej prezentujemy przykładowe dane z tabeli wskaźników rezultatu bezpośredniego i produktu dla działań i poddziałań

Nazwa wskaźnika

Jednostka miary

Kategoria regionu

Wartość

bazowa

Rok

bazowy

Szacowana wartość docelowa (2023)

Źródło

Nazwa osi priorytetowej:

Oś priorytetowa 1 Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa

Działanie 1.1

Projekty B+R przedsiębiorstw

Poddziałanie 1.1.1.

Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane przez przedsiębiorstwa

Poddziałanie 1.1.1.

Wzrost zatrudnienia we wspieranych przedsiębiorstwach O/K/M [EPC] (CI 8)

EPC

słabiej rozw.

0

2015

6 034

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Wzrost zatrudnienia we wspieranych przedsiębiorstwach O/K/M [EPC] (CI 8)

EPC

lepiej rozw.

0

2015

641

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Liczba dokonanych zgłoszeń patentowych

szt.

słabiej rozw.

0

2015

2 615

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Liczba dokonanych zgłoszeń patentowych

szt.

lepiej rozw.

0

2015

278

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Liczba wdrożonych wyników prac B+R

Szt.

słabiej rozw.

0

2015

5 028

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Liczba wdrożonych wyników prac B+R

Szt.

lepiej rozw.

0

2015

535

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Przychód z wdrożonych wyników prac B+R

PLN

słabiej rozw.

0

2015

7 394 000 000

SL 2014-2020

Poddziałanie 1.1.1.

Przychód z wdrożonych wyników prac B+R

PLN

lepiej rozw.

0

2015

786 000 000

SL 2014-2020

 

Poniżej możesz pobrać prezentowane dokumenty:

 

Czternaście najwyższych organów kontroli państw UE zaangażowało się wspólnie z Europejskim Trybunałem Obrachunkowym w równoległą analizę błędów w zamówieniach publicznych współfinansowanych z funduszy strukturalnych. Ich raport został przyjęty w Rydze przez Komitet Kontaktowy Prezesów Najwyższych Organów Kontroli UE i ETO. Podpisał go m.in. prezes NIK Krzysztof Kwiatkowski.

Najwięcej błędów związanych z wykorzystaniem środków z funduszy strukturalnych dotyczy zamówień publicznych. To właśnie te błędy są najczęstszą przyczyną trudności i opóźnień przy wdrażaniu projektów. Co więcej, stwierdzone przypadki łamania unijnych zasad mogą skutkować korektami finansowymi na poziomie nawet 100 procent wartości umowy.

Dlatego w 2013 r. Komitet Kontaktowy Prezesów Najwyższych Organów Kontroli UE i Europejskiego Trybunału Obrachunkowego (ETO) upoważnił Grupę Roboczą ds. Funduszy Strukturalnych do przeprowadzenia kontroli równoległej w zakresie „Analizy błędów przy udzielaniu unijnych i krajowych zamówień publicznych w programach współfinansowanych z funduszy strukturalnych”. Kontrola miała odpowiedzieć na podstawowe pytanie: dlaczego beneficjenci nie przestrzegają zasad udzielania zamówień publicznych? Porównanie wyników w poszczególnych krajach pozwoliło ujawnić różnice lub podobieństwa pod tym względem w państwach członkowskich.

W pracach Grupy Roboczej w latach  2014-2015 wzięły udział Najwyższe Organy Kontroli (NOK) z: Czech, Niemiec, Włoch, Łotwy, Malty, Holandii, Polski, Portugalii i Słowacji. W skład Grupy Kierowniczej weszły NOK Niemiec (Przewodniczący) i NOK Holandii. NOK Bułgarii, Estonii, Finlandii, Węgier i Szwecji pełniły funkcję obserwatora, podobnie jak Europejski Trybunał Obrachunkowy (ETO).

Przyjęty właśnie w Rydze podczas spotkania Komitetu Kontaktowego Prezesów Najwyższych Organów Kontroli UE i ETO raport potwierdza dużą liczbę błędów w zamówieniach publicznych współfinansowanych z funduszy strukturalnych. W większości państw błędy pojawiały się w zamówieniach o wartości poniżej progów unijnych. Najczęściej beneficjenci udzielali zamówień z pominięciem trybu konkurencyjnego, stosowali niezgodne z prawem kryteria wyboru wykonawców lub nie przestrzegali zasady równego traktowania podmiotów. Powyżej progów unijnych współczynnik błędu nie był zbyt wysoki (ze środków EFS zwykle finansowane są mniejsze projekty).

Jak pokazują ustalenia Grupy Roboczej, najbardziej powszechnymi przyczynami błędów w obszarze zamówień publicznych są brak wiedzy i trudności z interpretacją przepisów. Dlatego ze strony Komisji Europejskiej konieczne jest doprecyzowanie ram prawnych i zmniejszenie obciążeń administracyjnych dla zamawiających i wykonawców, co jednak nie powinno skutkować ograniczeniem równego dostępu, uczciwej konkurencji i efektywnego wykorzystania środków publicznych. Z kolei państwa członkowskie powinny podjąć następujące kroki w celu ograniczenia błędów:

  • Stosować jak najprostsze zasady udzielania zamówień publicznych. Nie powinny też ich zbyt radykalnie, ani zbyt często zmieniać.
  • Państwa członkowskie powinny usprawniać swoją politykę komunikacji i przekazywać beneficjentom kompleksowe informacje. Państwa te powinny zatroszczyć się o to, by beneficjenci wykonywali swoje zobowiązania z należytą starannością na każdym etapie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego.
  • W niektórych państwach członkowskich konieczne jest poszerzenie wiedzy w obszarze zamówień publicznych przez pracowników instytucji krajowych, co pomoże im unikać błędów i zapewniać wsparcie beneficjentom.

Chociaż większość instytucji krajowych już teraz stara się zapobiegać niedociągnięciom w procedurach udzielania zamówień publicznych, autorzy raportu zalecają, aby instytucje te podejmowały bardziej ukierunkowane działania w celu ograniczenia liczby najpowszechniejszych błędów oraz pomyłek, które skutkują największymi stratami finansowymi. Inne zalecenia dotyczą:

  • rejestrowania w sposób systematyczny rodzajów błędów w procedurach udzielania zamówień publicznych. Instytucje skupiają się wyłącznie na pojedynczych błędach. Nie zawsze i nie wszystkie instytucje, zwłaszcza instytucje pośredniczące, zgłaszają wszystkie wykryte błędy.
  • dostosowania do warunków krajowych Wytycznych w sprawie korekt finansowych dotyczących nieprawidłowości stanowiących naruszenie przepisów dotyczących zamówień publicznych w przypadku umów współfinansowanych z funduszy strukturalnych (COCOF).
  • opracowania poszczególnych kategorii i stawek wytycznych COCOF, tak aby zapewnić jednolite i prawidłowe zastosowanie tych wytycznych w poszczególnych krajach.

Najwyższa Izba Kontroli wskazuje na występujące zagrożenia w procesie udzielania zamówień publicznych, zidentyfikowane podczas kontroli NIK udzielenia zamówień publicznych współfinansowanych z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz podczas kontroli przeprowadzonych przez instytucje odpowiedzialne za wdrażanie i kontrolę wybranych Regionalnych Programów Operacyjnych w trakcie wdrażania projektów w ramach tych programów.

Nieprawidłowości dotyczyły:

  • niestarannego oszacowania wartości zamówienia przez jednego na 15 skontrolowanych zamawiających na podstawie kosztorysów inwestorskich niezawierających wszystkich wymaganych załączników. Braki załączników w kosztorysach nie spowodowały błędnego szacowania wartości zamówienia;
  • zamieszczenia SIWZ w jednym spośród 15 przypadków na stronie internetowej zamawiającego trzy dni wcześniej przed publikacją w Dzienniku Urzędowym UE, czym naruszono art. 42 ust. 1 ustawy Pzp. Zamawiający zamieścił SIWZ na swojej stronie internetowej w dniu wysyłki ogłoszenia do publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Okoliczność wcześniejszego ogłoszenia SIWZ na stronie internetowej zamawiającego w stosunku do daty publikacji ogłoszenia o zamówieniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej nie miała wpływu na wynik postępowania;
  • nieudzielenia przez jednego z 15 zamawiających odpowiedzi wykonawcy na pytanie do SIWZ, co było niezgodne z art. 38 ust. 1 ustawy Pzp, gdyż zamawiający uznał, że wykonawca nie zadał konkretnych pytań do specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Wyjaśnienia dotyczące SIWZ muszą być przekazywane wszystkim wykonawcom, którym została przekazana specyfikacja;
  • ujawnienia przez jednego zamawiającego spośród 15 skontrolowanych źródła zapytania w trakcie wyjaśniania treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia, co było niezgodne z art. 38 ust. 2 ustawy Pzp;
  • wskazania przez jednego kontrolowanego zamawiającego w specyfikacji istotnych warunków zamówienia krótszego od dopuszczalnego terminu ważności dokumentów potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu, czym naruszono § 4 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2009 r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawców oraz form, w jakich te dokumenty mogą być składane. Podanie niewłaściwego terminu wynikało z pomyłki pracownika;
  • nierzetelnego protokołów postępowania o udzielenie zamówienia sporządzenia w przypadku trzech spośród 15 skontrolowanych postępowań, gdyż nie zostały zamieszczone w nich wszystkie wymagane elementy. Nieprawidłowości wynikały z niedopatrzenia pracowników;
  • zawarcia przez jednego zamawiającego umowy z wykonawcą z naruszeniem art. 145 ust. 2 ustawy Pzp;
  • przyjęcie w jednym przypadku zabezpieczenia należytego wykonania umowy o udzielenie zamówienia wniesione w formie gwarancji ubezpieczeniowej, które zawierało zapisy ograniczające uprawnienia zamawiającego do zaspokojenia roszczeń z tego zabezpieczenia, czym naruszono art. 147 ust. 2 Pzp;
  • niewyegzekwowania od wykonawcy przedłużenia terminu ważności zabezpieczenia należytego wykonania umowy przez jednego zamawiającego, czym naruszono art. 147 ust. 1 w związku z art. 151 ust. 1 ustawy Pzp;
  • podzielenia w jednym przypadku, zamówienia w ramach wykonawstwa zastępczego na 10 części w taki sposób, że realizację każdej z nich powierzono różnym wykonawcom bez stosowania podstawowych, konkurencyjnych trybów udzielania zamówienia.

W przypadku jednego z badanych zamówień stwierdzono nieprawidłowość polegającą na zawarciu przez jednego skontrolowanego zamawiającego umowy o udzielenie zamówienia, po wyborze oferty najkorzystniejszej, na warunkach innych niż zawarte w SIWZ, w ogłoszeniu o zamówieniu i w zaakceptowanym wzorze umowy stanowiącym załącznik do SIWZ w części dotyczącej terminu wykonania zamówienia, czym naruszono art. 144 ust. 1 w związku z art. 140 ust. 1 ustawy Pzp.

Z analizy informacji uzyskanych przez NIK w trybie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy o NIK wynika, że instytucje odpowiedzialne za wdrażanie i kontrolę regionalnego programu operacyjnego (Instytucje Zarządzające i Pośredniczące oraz Instytucja Audytowa) w zakresie kontroli prawidłowości przeprowadzania postępowań o udzielenie zamówienia publicznego rozliczały beneficjentów z wypełniania zobowiązań wynikających z umów o dofinansowanie projektu i przeprowadzały kontrole w zakresie udzielania zamówień publicznych. Przeprowadzone przez te instytucje kontrole na dokumentach polegały na weryfikacji okresowo składanych przez beneficjentów wniosków o płatność, a prowadzone przez nie kontrole na miejscu realizacji projektu miały na celu sprawdzenie, czy zakupione towary, usługi i roboty zostały dostarczone. Kontrole te prowadziły do wykrycia nieprawidłowości w stosowaniu przepisów ustawy Pzp, w wyniku których instytucje te nakładały korekty finansowe. Jako główne przyczyny ww. nieprawidłowości instytucje te wskazywały trudności w interpretacji przepisów, brak wiedzy i błąd ludzki.

 

0 805

Prezentujemy do pobrania dokument Wytyczne w zakresie kwalifikowalności wydatków w Programie Polska Wschodnia 2014-2020. Został on zatwierdzony przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dniem 25 sierpnia 2015r.

Dokument określa warunki kwalifikowalności wydatków oraz wskazuje szczegółowe koszty, które mogą być uznane jako kwalifikowalne w projektach realizowanych w ramach poszczególnych działań i poddziałań Programu Polska Wschodnia.

Uszczegóławia również warunki i procedury określone w Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 10 kwietnia 2015 r. w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020.

Kliknij tutaj aby pobrać

 

0 1635

Instytucja Zarządzająca WRPO 2014+ (IZ) przedstawia główne doświadczenia związane z rekomendacjami Komisji Europejskiej (KE) stanowiącymi wynik audytowania systemu zarządzania i kontroli Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki oraz projektów realizowanych w ramach Programu. Jednocześnie IZ informuje, że poniższe rekomendacje zostaną uwzględnione w ramach wdrażania Europejskiego Funduszu Społecznego
w perspektywie finansowej 2014-2020.

Odpowiednie procedury wyboru operacji

1. Powiązanie działań projektowych z celami projektu, konkursu, Programu
Należy pamiętać, że strategiczne znaczenie dla skutecznego powiązania projektów wybieranych do dofinansowania z celami określonymi dla programu operacyjnego (celami szczegółowymi i rezultatami odpowiednich osi priorytetowych, działań i poddziałań) mają kryteria wyboru projektów, zatwierdzane przez Komitet Monitorujący. Kryteria te podlegają szerokim konsultacjom z właściwymi gremiami koordynacyjnymi, w tym z przedstawicielami KE, których rekomendacje i zalecenia powinny być uwzględniane przez IZ w celu opracowania jak najbardziej adekwatnych kryteriów.

Dokonując oceny wniosku o dofinansowanie należy każdorazowo wnikliwie analizować, czy wszystkie działania projektowe zmierzają do realizacji celów zaplanowanych w projekcie, konkursie i programie operacyjnym. Projekty muszą być skierowane wprost do grup docelowych określonych w Programie i zawierać tylko takie działania, które są kwalifikowane w ramach priorytetu, w którym zostały zatwierdzone. Ponadto nie należy przyjmować do dofinansowania projektów, co do których istnieje duże prawdopodobieństwo nieosiągnięcia konkretnych i trwałych rezultatów.

2. Analiza kwalifikowalności wydatków

Jednym z najbardziej ryzykownych obszarów oceny projektów jest weryfikacja wydatków
w projektach. Weryfikacja ta skupia się na niezbędności do realizacji celów projektu, efektywności kosztowej (właściwa relacja nakład – rezultat) oraz racjonalności (zgodności z cenami rynkowymi) wydatków zadeklarowanych w szczegółowych budżetach projektów.

Zaakceptowane wnioski o dofinansowanie winny zwierać wyczerpujące opisy i szczegółowe założenia budżetowe, pozwalające na ocenę zakresu wydatków i ich niezbędności dla osiągnięcia wyznaczonych celów. Szczególną uwagę w kontekście realizacji celów projektu należy zwrócić na takie kategorie wydatków, jak wizyty studyjne, międzynarodowe konferencje, szkolenia wyjazdowe, różnego rodzaju analizy i opracowania naukowe.

Poszczególne koszty jednostkowe wskazane w budżetach projektów powinny być wnikliwie analizowane pod względem ww. kryteriów, a wszelkie wątpliwości oceniających wyjaśniane na etapie negocjacji projektu. Projektodawca powinien zawrzeć we wniosku o dofinansowanie wyczerpujące uzasadnienie przyjętych stawek oraz dysponować dokumentacją, w oparciu o którą zostały ustalone (np. analizy rynku i inne narzędzia potwierdzające przestrzeganie zasady konkurencyjności i efektywnego zarządzania finansami). Należy wymagać od wnioskodawcy przedstawienia ww. dokumentów na etapie negocjacji. Należy zapewnić, aby przedmiotem negocjacji były wszystkie kwestie podnoszone w trakcie oceny projektu.

W zakresie poszczególnych zagadnień i kategorii wydatków na szczególną uwagę zasługują następujące kwestie:

wynagrodzenia personelu projektu – należy szczegółowo analizować adekwatność do stawek przyjętych u beneficjenta/stawek rynkowych, liczebność personelu w stosunku do zakresu przedsięwzięcia, przejrzystość informacji o podziale zadań personelu umożliwiającą ocenę ich niezbędności i ewentualną identyfikację powielania się ww. obowiązków, zaangażowanie personelu w kontekście efektywnego wykonywania zadań (nie dotyczy personelu zarządzającego i obsługowego, który zgodnie z Wytycznymi w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020
(dalej: Wytyczne) będzie ujęty w kosztach pośrednich rozliczanych ryczałtem oraz kosztów personelu merytorycznego ujętych w stawkach jednostkowych określanych przez IZ);

usługi zlecane podmiotom zewnętrznym (w tym usługi szkoleniowe/edukacyjne):

  • cena usług zlecanych w ramach projektu nie powinna być wyższa niż cena, po jakiej oferowane są podobne usługi na rynku komercyjnym. Usługi oferowane w projekcie powinny ponadto cechować się standardem zbliżonym do standardu usług dostępnych w ofercie komercyjnej. Adekwatność stawki szkoleniowej należy oceniać z uwzględnieniem głównych czynników wpływających na jej wysokość: liczby godzin szkolenia, liczebności grupy szkoleniowej, wymaganych specjalistycznych kwalifikacji trenera itp.;
  • w cenie usługi szkoleniowej powinny być uwzględnione elementy niezbędne do jej realizacji, takie jak narzędzia do wykonania usługi, którymi wykonawcy powinni dysponować z racji prowadzonej działalności, materiały szkoleniowe, sprzęt techniczny, np. laptop, dojazdy wykonawcy do miejsca świadczenia usługi, noclegi i wyżywienie wykonawcy w miejscu realizacji usługi. Co do zasady nie należy akceptować odrębnego wykazywania tych kosztów w budżecie;
  • wskazanie „z góry” konkretnego wykonawcy zamówienia we wniosku o dofinansowanie (np. gdy przedmiotem zamówienia jest specyficzny program edukacyjny) musi być poparte analizą, z której wynika, że na rynku nie istnieją inne produkty, które byłyby mniej kosztowne przy osiągnięciu takich samych rezultatów.
    W przeciwnym razie należy zakwestionować zapewnienie przez wnioskodawcę zasady uczciwej konkurencji;
    – zakup sprzętu w ramach projektu – jego zasadność należy weryfikować również
    w kontekście potencjału wnioskodawcy zadeklarowanego we wniosku (np. wnioskodawca, który wykazuje się wysokim potencjałem technicznym powinien relatywnie mniej wydatków przeznaczać na zakup sprzętu w projekcie);

standardowe dokumenty używane na potrzeby projektów, takie jak np. zasady rekrutacji, zasady rozdzielania dotacji, umowy z uczestnikami, testy predyspozycji itp., powinny być udostępniane beneficjentom przez IZ/IP, a nie finansowane w ramach projektów;

nie należy dofinansowywać projektów nadmiernie rozciągniętych w czasie, a przez to nieefektywnych kosztowo;

– należy zwracać uwagę na próby wyodrębnienia wydatków z kategorii wydatków objętych limitem (np. z kosztów pośrednich) i ujęcia go w innych zadaniach, celem ominięcia ograniczeń wynikających z Wytycznych.

Należy ponadto zapewnić, aby w przypadku podobnych projektów wybranych do dofinansowania koszty w poszczególnych kategoriach były do siebie zbliżone biorąc pod uwagę charakter zadań, rodzaj wsparcia, liczbę członków personelu projektu, wielkość grupy docelowej oraz obszar realizacji projektu. Służy temu m.in. opracowanie zestawień cen rynkowych w zakresie najczęściej finansowanych wydatków dla danej grupy projektów w ramach danego programu operacyjnego, do czego zobowiązują Wytyczne.

Kontrole na miejscu

W ramach audytów w obszarze kontroli zarządczych KE wnikliwie analizuje kwestie związane z kontrolami na miejscu projektów. Najważniejsze konkluzje wynikające z audytów KE:

– należy pamiętać, że ewentualne błędy/braki, które nie zostały dostrzeżone na etapie oceny winny być wykrywane i niwelowane podczas kontroli na miejscu. Kontrolujący powinni bezwzględnie kwestionować niezasadne wydatki, czy działania w projekcie nawet jeśli wynikają one wprost z treści zaakceptowanego wniosku o dofinansowanie projektu;

projekty pozakonkursowe z uwagi na ich szczególne znaczenie należy kontrolować z większą częstotliwością niż projekty konkursowe;

– poszczególne wydatki w projekcie powinny być szczegółowo analizowane nie tylko pod względem prawidłowości ich poniesienia czy zgodności z prawem – analiza powinna obejmować także ich szeroko pojętą efektywność i wartość dodaną, jaką przynoszą do projektu. Przykładowo produkty sfinansowane w ramach projektu, takie jak np. opracowania, badania itp. nie powinny być jedynie kompilacją informacji pochodzących z dostępnych źródeł. Beneficjent powinien móc wykazać zasadność i niezbędność przygotowania danego opracowania w kontekście osiągnięcia założeń projektu oraz wskazać, w jaki sposób zostało ono wykorzystane;

kontrole na miejscu muszą być prowadzone na odpowiednim etapie zaawansowania działań projektowych tak aby jednocześnie zapewnić możliwość weryfikacji prawidłowości poniesionych wydatków (realizacja projektu zaawansowana pod względem postępów fizycznych i finansowych) oraz zapobiec ewentualnym nieprawidłowościom na dalszych etapach realizacji projektu. KE podkreśla znaczenie wizyt monitoringowych dla oceny prawidłowości i realności realizacji projektu;

– w przypadku gdy ten sam beneficjent realizuje kilka projektów, działania podejmowane w ramach różnych przedsięwzięć nie powinny się dublować. Opracowując analizę ryzyka dotyczącą wyboru próby projektów do kontroli beneficjentom realizującym jednocześnie kilka projektów należy przypisać relatywnie większe ryzyko. Szczególnej weryfikacji podczas kontroli na miejscu należy poddać kwestię podwójnego finansowania wydatków (dotyczy w szczególności wydatków związanych z zatrudnianiem personelu projektu oraz zakupem środków trwałych) oraz racjonalności i efektywności wydatków danego typu w skali wszystkich realizowanych projektów;

wynagrodzenia personelu projektu – na etapie kontroli na miejscu szczególnej weryfikacji powinna podlegać adekwatność wynagrodzeń do stawek przyjętych u beneficjenta/stawek rynkowych, kwestia zaangażowania personelu projektu, który wykonuje zadania w ramach kilku projektów, w tym ewidencja godzin i zadań realizowanych w ramach wszystkich projektów, liczebność personelu w stosunku do zakresu przedsięwzięcia, ewentualne powielanie się obowiązków, zaangażowanie personelu  w kontekście możliwości efektywnego wykonywania zadań (nie dotyczy personelu zarządzającego i obsługowego, który zgodnie z Wytycznymi będzie ujęty w kosztach pośrednich rozliczanych ryczałtem oraz kosztów personelu merytorycznego ujętych w stawkach jednostkowych określanych przez IZ);

zasada uczciwej konkurencji – wysokim ryzykiem związanym z wystąpieniem nieprawidłowości obarczony jest obszar zamówień publicznych w projektach, zarówno w przypadku beneficjentów zobowiązanych, jak
i niezobowiązanych podmiotowo do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych (Pzp).

KE podkreśla, że udzielanie wszystkich zamówień podlega zasadom Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej gwarantującym swobodę przepływu towarów i usług na obszarze krajów członkowskich UE – zasadzie równego traktowania, niedyskryminacji, wzajemnego uznawania, proporcjonalności i przejrzystości. W celu zachowania zgodności wydatkowania środków z tymi zasadami dokonując zakupu towarów lub usług beneficjenci powinni stosować procedury zapewniające racjonalność i efektywność wydatków oraz uczciwą konkurencję i równe traktowanie wykonawców, również w zakresie zamówień
o stosunkowo niskiej wartości. Należy uwzględnić przy tym zalecenia dotyczące praktycznego zastosowania zasad traktatowych wynikające z Komunikatu Wyjaśniającego Komisji dotyczącego prawa wspólnotowego obowiązującego w dziedzinie udzielania zamówień, które nie są lub są jedynie częściowo objęte dyrektywami zamówień publicznych (2006/C 179/02), obejmujące zapewnienie odpowiedniego poziomu upublicznienia informacji o zamówieniu, niedyskryminacyjny opis przedmiotu zamówienia, równy dostęp dla podmiotów gospodarczych ze wszystkich państw członkowskich itp. Jednocześnie należy podkreślić, że z punktu widzenia KE szczególnie istotne dla zapewnienia realizacji zasad traktatowych jest upublicznienie informacji o zamówieniu umożliwiające rynkowi otwarcie na konkurencję.

Zwrócenia szczególnej uwagi wymagają wszystkie przypadki, w których beneficjenci nie stosują konkurencyjnych trybów (np. udzielają zamówienia z wolnej ręki, stosują tryb negocjacji bez ogłoszenia czy korzystają z wyłączeń przewidzianych w ustawie Prawo zamówień publicznych). Częstą praktyką stwierdzaną w ramach audytów było też nieuzasadnione dzielenie zamówień na części w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy Pzp.

Innym obszarem, w którym często identyfikowane są błędy jest ustalanie przez beneficjentów warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia ograniczających jego dostępność. Warunki nie mogą być dyskryminacyjne, czy zbyt restrykcyjne i nieadekwatne do charakteru przedmiotu zamówienia (np. niezasadny jest wymóg, aby wykonawca wykazał się doświadczeniem w realizacji projektów współfinansowanych ze środków unijnych, zbyt wysokie wymagania dla personelu przekładające się na wysokie wynagrodzenia).

Tutaj możesz pobrać informację w >> wersji pdf <<

Źródło: Wielkopolski Regionalny Program Operacyjny

 

Ministerstwo Gospodarki stworzyło odpowiedni system zarządzania i kontroli, który gwarantuje skuteczną realizację programów unijnych. Minister Gospodarki pełniący funkcję Instytucji Pośredniczącej dla Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 w ramach sektora energetyka,  13 marca 2015 r.  złożył Deklarację gotowości IP do poddania się audytowi w tym obszarze.

W ramach audytu Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej zweryfikuje, na podstawie kryteriów desygnacji określonych przez Komisję Europejską, czy instytucja spełnia warunki gotowości do pełnienia wyznaczonej jej roli.

Powierzenie zadań Ministrowi Gospodarki w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 nastąpiło 19 listopada 2014 r. Podpisane zostało wówczas porozumienie z Ministrem Infrastruktury i Rozwoju w sprawie systemu realizacji PO IiŚ 2014-2020 w zakresie dwóch osi priorytetowych I – Zmniejszenie emisyjności gospodarki oraz VII –Poprawa bezpieczeństwa energetycznego.

 

Źródło (i cały artykuł) :  >> Ministerstwo Gospodarki <<

 

W związku z Wytycznymi w zakresie zagadnień związanych z przygotowaniem projektów inwestycyjnych, w tym projektów generujących dochód i projektów hybrydowych na lata 2014-2020 oraz w celu wypracowania szczegółowego podejścia w zakresie zastosowania kryterium dostępności cenowej w projektach z sektora gospodarki odpadami oraz wodno-kanalizacyjnego współfinansowanych z Funduszy Europejskich, przygotowany został przez MIiR projekt metodyki.

 

Tutaj możesz pobrać dokument